Përemrat pronorë - Possessivartikel
Përmbledhje e mësimit
Përemrat pronorë tregojnë se kujt i përket diçka. Në gjermanisht ata sillen si nyja: qëndrojnë para emrit dhe lakohen sipas gjinisë, numrit dhe rasës së emrit që shoqërojnë. Vështirësia kryesore është se mbaresa varet nga emri, kurse rrënja varet nga zotëruesi.
Çfarë do të mësoni?
- Të gjitha rrënjët pronore.
- Lakimin e plotë sipas rasave.
- Dallimin midis sein dhe ihr.
- Rastin e veçantë të euer.
Rrënjët pronore
| Zotëruesi | Përemri pronor | Shqip |
|---|---|---|
| ich | mein | im, imja |
| du | dein | yt, jotja |
| er | sein | i tij |
| sie (ajo) | ihr | i saj |
| es | sein | i tij / i saj |
| wir | unser | ynë, jona |
| ihr | euer | juaji |
| sie (ata) | ihr | i tyre |
| Sie | Ihr | Juaji (i sjellshëm) |
Kujdes: ihr ka tri kuptime — «i saj», «i tyre» dhe, me shkronjë të madhe, «Juaji». Konteksti dhe shkronja e madhe e zgjidhin dykuptimësinë.
Lakimi
Përemrat pronorë lakohen saktësisht si ein dhe kein:
| Rasa | Mashkullore | Femërore | Asnjanëse | Shumës |
|---|---|---|---|---|
| Nominativ | mein Bruder | meine Schwester | mein Kind | meine Eltern |
| Akkusativ | meinen Bruder | meine Schwester | mein Kind | meine Eltern |
| Dativ | meinem Bruder | meiner Schwester | meinem Kind | meinen Eltern |
| Genitiv | meines Bruders | meiner Schwester | meines Kindes | meiner Eltern |
Rregulli i dyfishtë
Për të ndërtuar formën e saktë duhen dy hapa:
- Kush e zotëron? Kjo jep rrënjën: mein-, dein-, sein-, ihr-.
- Ç’gjini, numër dhe rasë ka sendi? Kjo jep mbaresën: -, -e, -en, -em, -er.
Gjermanisht: Ich sehe seinen Bruder.
Shqip: Unë shoh vëllanë e tij.
Këtu sein- vjen nga er (zotëruesi është mashkull), kurse -en vjen nga der Bruder në kallëzore.
Sein apo ihr?
| Zotëruesi | Forma | Shembull | Shqip |
|---|---|---|---|
| Peter (ai) | sein | Das ist sein Auto. | Kjo është makina e tij. |
| Maria (ajo) | ihr | Das ist ihr Auto. | Kjo është makina e saj. |
| Peter dhe Maria (ata) | ihr | Das ist ihr Auto. | Kjo është makina e tyre. |
Vini re: forma nuk varet nga gjinia e sendit, por nga gjinia e zotëruesit. Kjo është e njëjtë me shqipen: e tij / e saj.
Rasti i veçantë: euer
Kur euer merr mbaresë, bie e-ja e dytë:
- euer Vater → eure Mutter, euren Vater, eurem Kind
E njëjta dukuri ndodh edhe me unser në gjuhën e folur: unsere / unsre.
Shembuj me përkthim
Gjermanisht: Meine Schwester wohnt in Hamburg.
Shqip: Motra ime banon në Hamburg.
Gjermanisht: Wo ist dein Buch?
Shqip: Ku është libri yt?
Gjermanisht: Ich fahre mit meinem Vater nach Berlin.
Shqip: Unë shkoj në Berlin me babanë tim.
Gabime të zakonshme të folësve të shqipes
| Gabimi | E saktë | Shpjegimi |
|---|---|---|
| Ich sehe mein Bruder. | Ich sehe meinen Bruder. | kallëzorja mashkullore |
| ihre Auto për «makina e tij» | sein Auto | zotëruesi është mashkull |
| euere Mutter | eure Mutter | bie e-ja |
| mit mein Vater | mit meinem Vater | mit kërkon dhanore |
| ihr Buch për «Libri Juaj» | Ihr Buch | mirësjellja me shkronjë të madhe |
Krahasimi me gjuhën shqipe
Shqipja i vendos përemrat pronorë pas emrit dhe i përshtat me të: libri im, motra ime. Gjermanishtja i vendos para emrit dhe u shton mbaresa sipas rasës. Ngjashmëria është se në të dyja gjuhët forma varet nga sendi i zotëruar, kurse rrënja nga zotëruesi.
Përmbledhje e shkurtër
- Rrënja = zotëruesi; mbaresa = sendi.
- Lakohen si ein dhe kein.
- sein = i tij; ihr = i saj ose i tyre; Ihr = Juaji.
- euer → eure, euren, eurem.
Këshilla praktike për ushtrime
- Përshkruani familjen tuaj duke përdorur të gjitha format pronore.
- Ushtroni çiftin sein / ihr me dy persona të ndryshëm në të njëjtën fjali.
- Përsëritni tabelën e ein; pronorët e ndjekin pa asnjë përjashtim.
